محمد جعفربگلو؛ مجتبی سلطانی احمدی؛ علیرضا علی صوفی؛ هوشنگ خسروبیگی
چکیده
مقاله پیشرو به تحلیل کنش جمعی احزاب ملی، مذهبی و چپ (با تمرکز بر حزب ایران، جمعیت فدائیان اسلام و حزب توده ایران) در میانه دو کودتای 25 و 28 مرداد 1332 می پردازد. برای تبیین رفتار گروه های سیاسی و تحلیل ...
بیشتر
مقاله پیشرو به تحلیل کنش جمعی احزاب ملی، مذهبی و چپ (با تمرکز بر حزب ایران، جمعیت فدائیان اسلام و حزب توده ایران) در میانه دو کودتای 25 و 28 مرداد 1332 می پردازد. برای تبیین رفتار گروه های سیاسی و تحلیل کنش آنها در این مقاله، از نظریه «بسیج منابع» چارلز تیلی استفاده شده است. شیوه جمع آوری داده ها، کتابخانه ای و اسنادی و نحوه تجزیه و تحلیل داده ها، روش تاریخی با رویکرد توصیفی - تحلیلی است. هدف از این پژوهش، شناسایی گونه های رفتاری سه گروه سیاسی یاد شده از 25 تا 28 مرداد 1332 و پاسخ به این سؤال است که چرا با وجود شرایط مناسب بعد از شکست کودتای 25 مرداد 32، گروه های مدعی در دستیابی به اهداف خود ناکام ماندند؟ یافته های پژوهش حکایت از آن دارد که گروه های سیاسی مزبور به دلیل فقدان سازمان اثرگذار، عدم بهره گیری از اقسام منابع و انواع بسیج، افزایش هزینه در پی سرکوب های دولتی، عدم ائتلاف گروه ها با یکدیگر، غفلت از فرصت های پیش آمده و بی توجهی به تهدیدهای موجود، موفق به کنش جمعی اثرگذار در میانه دو کودتا نشدند و از این رو در دستیابی به اهداف خویش ناکام ماندند.