دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران پژوهش‌های علوم تاریخی 2251-9254 18 1 2026 06 05 The Role of Hermias and Aristotle, Advisor to Philip II, in the Relations between the Achaemenid Empire and Macedonia (347-336 BC) نقش هرمیاس و ارسطو، مشاور فیلیپ دوم، در روابط شاهنشاهی هخامنشی و مقدونیه(347-336ق.م) 255 277 107325 10.22059/jhss.2025.392841.473795 FA علیرضا کرباسی دانشجوی دکتری تاریخ ایران باستان، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران، حمیدرضا پاشازانوس استادیار گروه تاریخ دانشگاه اصفهان،دکتری ایران باستان،دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. 0000-0003-1848-9871 اسماعیل سنگاری دانشیار گروه تاریخ دانشگاه اصفهان، دکتری تاریخ، زبان ها و تمدن های دنیای باستان، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. 0000-0003-2351-4947 Journal Article 2025 04 09 In the narratives of Aristotle's life, it is mentioned that he traveled and stayed in the cities of Atarneus and Assos in northwest Asia Minor, under the rule of a local ruler named Hermias, after the death of Plato. At the end of the Achaemenid period and after the changes of the era of Artaxerxes III (359/58 - 338 BC), Hermias was able to gradually expand his power in that region and through Aristotle and some other students of Plato's Academy, he became an important factor in Philip II - the ruler of Macedonia - becoming aware of the internal condition of the Achaemenid Empire; to the extent that his political alliance with Philip faced a harsh reaction from the Persians and he lost his life over that pact. Although Aristotle praised Hermias and slandered Persians in his writings, by carefully examining the political and diplomatic developments between the ruler of Atarneus and the king of Macedonia, it can be concluded that the Achaemenid Empire had accurate and clear information about the political events of the Greek city-states and Macedonian kingdom and by removing Hermias, and probably Philip himself, has helped the Greeks a lot to gain their lost independence. However, the Greeks did not take advantage of the opportunity for unity and lost the independence of their city-states to Philip's son, Alexander, shortly after. In this research, it has been tried to show, based on the analytical method and using library sources, that the Achaemenid Empire, to strengthen the Treaty of Antalcidas, made its efforts to maintain the independence of the Greek city-states against the Macedonian hegemony before the emergence of Alexander by removing the Macedonian-oriented elements, but the conflicts among the Greeks and Alexander's promptitude and violence in suppressing his Greek opponents caused the loss of this historical opportunity. در شرح زندگی ارسطو، فیلسوف یونانی، پس از مرگ افلاطون،  به سفر و اقامت وی در شهر آتارنئوس و آسوس در شمال غرب آسیای­صغیر تحت فرمانروایی حاکم محلی به نام هرمیاس اشاره شده است. این فرد که در اواخر دوران سلسله هخامنشی و در پس تحولات عصر اردشیر سوم توانسته بود آرام­آرام قدرت خود را در آن منطقه بسط دهد، به واسطه ­ی ارسطو و برخی دیگر از شاگردان آکادمی افلاطون، عامل مهمی در آگاهی یافتن فیلیپ فرمانروای مقدونیه از وضعیت داخلی شاهنشاهی هخامنشی تبدیل شده بود، تا جایی که اتحاد سیاسی او با فیلیپ با واکنش سخت ایرانیان مواجه شد و جان خود را نیز بر سر این پیمان نهاد. گرچه ارسطو در نوشته­هایش به ستایش هرمیاس و هجو و بدگویی از ایرانیان پرداخته است، با این حال با بررسی دقیق تحولات سیاسی و رفت و آمدهای دیپلماتیک میان فرمانروای آتارنئوس و دربار فیلیپ مقدونی، می­توان به این نتیجه رسید که شاهنشاهی هخامنشی اطلاعات دقیق و روشنی از رخدادهای سیاسی دولت شهرهای یونانی و پادشاهی مقدونیه داشته و با حذف هرمیاس، و احتمالاَ خود فیلیپ، کمک زیادی به یونانیان در جهت کسب استقلال از دست رفته خود کرده است، هرچند یونانیان از فرصت اتحاد به درستی بهره نبرده و استقلال دولت شهری خود را به اسکندر پسر فیلیپ واگذاردند. در این پژوهش سعی شده است بر پایۀ روش توصیفی-تحلیلی و با بهره­ گیری از شواهد مکتوب  متون کهن بنیاد یونان باستان، نشان داده شود که شاهنشاهی هخامنشی در جهت تقویت پیمان آنتالکیداس، تلاش­های خود را برای حفظ استقلال دولت شهرهای یونانی در برابر سلطه ­جویی ­های مقدونی، پیش از ظهور اسکندر، با حذف عناصر مقدونی­ گرا انجام داده بود ولی اختلافات یونانیان و سرعت­ عمل و خشونت اسکندر در سرکوب مخالفان یونانی­اش باعث از دست رفتن این فرصت تاریخی شد https://jhss.ut.ac.ir/article_107325_bf2bea2ff43c1413fa6a143438104f76.pdf